Tóm tắt nhanh: Thông Tư 25 (Thông tư 25/2026/TT-NHNN) được Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNN) ký ban hành ngày 22/6/2026 và có hiệu lực từ ngày 01/7/2026. Thông Tư 25 sửa đổi Thông tư 22/2019/TT-NHNN và thực hiện hai điều: nâng trần tỷ lệ vốn ngắn hạn được dùng cho vay trung và dài hạn từ 30% lên 40%, đồng thời nới cách tính tiền gửi Kho bạc Nhà nước trong tỷ lệ dư nợ cho vay trên tổng tiền gửi (LDR).
Mục tiêu là cho ngân hàng thêm dư địa cho vay, giảm áp lực huy động vốn và giữ mặt bằng lãi suất ổn định. Ba ngân hàng quốc doanh Vietcombank (VCB), BIDV (BID) và VietinBank (CTG) được xem là hưởng lợi nhiều nhất.
Mục lục
- Thông Tư 25/2026 là gì và do ai ban hành?
- Tỷ lệ dư nợ cho vay trên tổng tiền gửi (LDR) là gì?
- Thông Tư 25 thay đổi cụ thể những gì?
- So với các quy định thanh khoản trước đây thì sao?
- Vì sao Ngân hàng Nhà nước nới quy định thanh khoản vào lúc này?
- Ngân hàng nào hưởng lợi nhiều nhất?
- Thông Tư 25 có ý nghĩa gì với nhà đầu tư?
- Doanh nghiệp và người vay nên kỳ vọng điều gì?
- Rủi ro và giới hạn của Thông Tư 25 là gì?
- Thông Tư 25 làm thay đổi nhu cầu dữ liệu tài chính ra sao?
- Câu hỏi thường gặp
- Nguồn tham khảo
Thông Tư 25/2026 là gì và do ai ban hành?
Thông Tư 25 là cách gọi tắt của Thông tư 25/2026/TT-NHNN, một quy định trong lĩnh vực ngân hàng do Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNN), tức ngân hàng trung ương và cơ quan quản lý ngành ngân hàng, ban hành. Thống đốc NHNN đã ký văn bản này ngày 22/6/2026 và văn bản có hiệu lực từ ngày 01/7/2026. Quy định này sửa đổi Thông tư 22/2019/TT-NHNN, tức văn bản đặt ra các giới hạn và tỷ lệ bảo đảm an toàn cho ngân hàng và chi nhánh ngân hàng nước ngoài hoạt động tại Việt Nam.
Nói một cách đơn giản, Thông Tư 25 nới hai tỷ lệ an toàn vốn kiểm soát mức độ ngân hàng chuyển tiền gửi ngắn hạn thành các khoản vay dài hạn hơn. Khi có hiệu lực, quy định mới cũng bãi bỏ hai văn bản trước đó là Thông tư 08/2020/TT-NHNN và Thông tư 08/2026/TT-NHNN, gom cách tính các tỷ lệ này vào một khuôn khổ cập nhật duy nhất. Điều đó khiến Thông Tư 25 trở thành mốc tham chiếu mà các ngân hàng sẽ dùng để hoạch định thanh khoản trong phần còn lại của năm 2026.
Với bạn đọc mới tìm hiểu chủ đề này, NHNN ban hành các thông tư để tinh chỉnh cách ngân hàng thương mại quản trị rủi ro. Một thông tư có giá trị pháp lý ràng buộc và đứng dưới luật hoặc nghị định trong hệ thống văn bản. Vì vậy đây là một điều chỉnh kỹ thuật, có mục tiêu cụ thể, chứ không phải một đạo luật ngân hàng hoàn toàn mới, nhưng tác động của nó tới năng lực cho vay là đáng kể với toàn ngành.
Tỷ lệ dư nợ cho vay trên tổng tiền gửi (LDR) là gì?
Tỷ lệ dư nợ cho vay trên tổng tiền gửi (LDR) so sánh tổng dư nợ cho vay của một ngân hàng với tổng tiền gửi của ngân hàng đó. Một ngân hàng có 100 đơn vị cho vay và 125 đơn vị tiền gửi sẽ có LDR bằng 80%. Cơ quan quản lý đặt trần LDR để ngân hàng luôn giữ một phần đệm tiền gửi thay vì cho vay gần hết những gì huy động được. LDR càng thấp thì dư địa thanh khoản càng lớn; LDR càng cao thì ngân hàng cho vay càng mạnh so với nền tiền gửi.
Cơ chế thứ hai trong Thông Tư 25 tác động qua mẫu số của tỷ lệ này. Khi cho phép ngân hàng tính một phần tiền gửi có kỳ hạn của Kho bạc Nhà nước vào tổng tiền gửi, LDR tính ra sẽ giảm, qua đó mở thêm dư địa cho vay mà không cần có tiền gửi mới của khách hàng. Hiểu được LDR là chìa khóa để hiểu vì sao thay đổi này quan trọng: đó là một điều chỉnh kế toán lặng lẽ nhưng có tác động thực tế lên hoạt động cho vay.
Thông Tư 25 thay đổi cụ thể những gì?
Có hai thay đổi lớn, cả hai đều đi cùng một hướng: giải phóng năng lực cho vay của hệ thống ngân hàng.
1. Nâng trần vốn ngắn hạn dùng cho vay dài hạn
Thông Tư 25 nâng tỷ lệ tối đa nguồn vốn ngắn hạn mà một ngân hàng được dùng để cho vay trung và dài hạn từ 30% lên 40%. Người gửi tiền Việt Nam chủ yếu nắm giữ tiền gửi ngắn hạn, trong khi bên vay, đặc biệt là các dự án hạ tầng và bất động sản, lại cần các khoản vay nhiều năm. Sự lệch pha kỳ hạn đó trước đây bị siết chặt để hạn chế rủi ro. Bằng cách nâng trần lên 40%, quy định mới cho ngân hàng thêm khoảng một phần ba dư địa để tài trợ các dự án dài hạn từ nền tiền gửi ngắn hạn sẵn có.
2. Cách tính tiền gửi Kho bạc Nhà nước trong LDR dễ thở hơn
Thay đổi thứ hai chạm trực tiếp vào tỷ lệ dư nợ cho vay trên tổng tiền gửi. Quy định giữ nguyên việc tính 20% số dư tiền gửi có kỳ hạn của Kho bạc Nhà nước vào tổng tiền gửi và, quan trọng hơn, cho phép Thống đốc NHNN quyết định một tỷ lệ khác trong từng thời kỳ. Vì nền tiền gửi lớn hơn sẽ kéo LDR tính toán xuống, cơ chế này cho các ngân hàng nắm giữ tiền Kho bạc thêm dư địa cho vay có kiểm soát mà không vi phạm tỷ lệ.
Gộp lại, hai đòn bẩy trong Thông Tư 25 cùng đi một hướng: mở rộng lượng tín dụng ngân hàng có thể cấp từ nền tiền gửi hiện có. Đó là lý do giới phân tích mô tả Thông Tư 25 là một sự nới lỏng thanh khoản vừa phải nhưng có ý nghĩa, chứ không phải một cú xoay trục chính sách mạnh tay. Thiết kế này giữ nguyên cấu trúc an toàn trong khi vặn to các nút điều chỉnh mà cơ quan quản lý vốn đã có.
So với các quy định thanh khoản trước đây thì sao?
Chiều hướng thay đổi mới là điều đáng chú ý. Trong nhiều năm, NHNN đã dần hạ trần tỷ lệ vốn ngắn hạn cho vay dài hạn, kéo về mức 30% để giảm rủi ro lệch kỳ hạn sau các giai đoạn tín dụng tăng nóng. Quy định mới đảo ngược xu hướng đó, nâng trần trở lại mức 40% lần đầu tiên sau nhiều năm.
Sự đảo chiều đó báo hiệu một thay đổi trong thứ tự ưu tiên. Nơi mà đợt siết trước đây nhấn mạnh ổn định và giảm rủi ro, thì thay đổi năm 2026 lại nhấn mạnh tăng trưởng và nguồn cung vốn. Bằng cách bãi bỏ Thông tư 08/2020/TT-NHNN và Thông tư 08/2026/TT-NHNN, cơ quan quản lý cũng dọn gọn một loạt quy định chồng chéo, nên ngân hàng giờ làm việc theo một chuẩn duy nhất rõ ràng. Thông điệp gửi tới thị trường là ngân hàng trung ương đánh giá hệ thống đủ khỏe để cho vay nhiều hơn.
Vì sao Ngân hàng Nhà nước nới quy định thanh khoản vào lúc này?
Thời điểm ban hành phản ánh hai áp lực. Thứ nhất, Việt Nam cần rất nhiều vốn dài hạn cho các dự án hạ tầng quy mô lớn và các dự án theo hình thức Xây dựng và Chuyển giao (BT), trong khi ngân hàng vẫn là nguồn tài trợ chính. Nâng trần vốn ngắn hạn lên 40% trực tiếp hỗ trợ dòng dự án đó. Thứ hai, cạnh tranh huy động tiền gửi đã đẩy chi phí vốn lên cao, và NHNN muốn giữ lãi suất ổn định để hỗ trợ tăng trưởng kinh tế.
Bằng cách nới các tỷ lệ, Thông Tư 25 giảm bớt sức ép buộc ngân hàng phải chạy đua huy động với lãi suất ngày một cao. Bình luận thị trường từ báo Tin Nhanh Chứng Khoán mô tả động thái này là thêm dư địa cho ngân hàng và giảm áp lực lãi suất. Nói cách khác, thay đổi này liên quan tới giá của đồng vốn nhiều không kém so với lượng tín dụng, và cả hai hiệu ứng đều nhằm củng cố lẫn nhau.
Cũng cần nói rõ Thông Tư 25 không làm gì. Nó không thay đổi lãi suất điều hành và không xóa bỏ hoàn toàn các tỷ lệ an toàn. Nó chỉ hiệu chỉnh lại các nút mà NHNN vốn đã sử dụng, và đó là lý do ngân hàng trung ương có thể trình bày đây là một bước đi hỗ trợ nhưng vẫn giữ vững hàng rào an toàn.
Ngân hàng nào hưởng lợi nhiều nhất?
Không phải ngân hàng nào cũng hưởng lợi như nhau. Những ngân hàng hưởng lợi nhiều nhất là các ngân hàng vốn đã gần trần cũ 30% hoặc nắm giữ lượng lớn tiền gửi Kho bạc Nhà nước. Các công ty chứng khoán trong nước chỉ ra ba ngân hàng thương mại quốc doanh lớn là nhóm hưởng lợi rõ nhất: Vietcombank (VCB), BIDV (BID) và VietinBank (CTG). Các ngân hàng này nắm số dư Kho bạc đáng kể, nên cả hai cơ chế trong Thông Tư 25 cùng lúc giúp ích cho họ.
Ngoài bộ ba quốc doanh, các ngân hàng tư nhân vốn đang chạy sát trần vốn ngắn hạn cũ cũng có thêm dư địa mới. Giới phân tích thường nhắc tới Ngân hàng Quân đội (MBBank, MBB), Ngân hàng Việt Nam Thịnh Vượng (VPBank, VPB), Techcombank (TCB) và Ngân hàng Quốc tế Việt Nam (VIB) như những đơn vị có vị thế mở rộng tín dụng khi trần 40% mới có hiệu lực.
Ở cấp độ ngành, cổ phiếu ngân hàng Việt Nam đang giao dịch quanh mức 1,2 lần giá trên giá trị sổ sách dự phóng năm 2026, thấp hơn mức bình quân lịch sử, trong khi tỷ suất sinh lời trên vốn chủ sở hữu (ROE) quanh mức 17%, theo bình luận của các công ty chứng khoán tổng hợp sau khi quy định được ban hành. Chính sự kết hợp giữa định giá dưới trung bình và một thay đổi hỗ trợ là lý do nhiều công ty chứng khoán trở nên lạc quan hơn với cổ phiếu ngân hàng khi các chi tiết của Thông Tư 25 xuất hiện.
Thông Tư 25 có ý nghĩa gì với nhà đầu tư?
Với nhà đầu tư cổ phiếu, thay đổi này là tín hiệu cho thấy cơ quan quản lý muốn tín dụng chảy dễ dàng hơn vào nền kinh tế trong nửa cuối năm 2026. Thêm dư địa cho vay có thể chuyển thành tăng trưởng tín dụng nhanh hơn, qua đó hỗ trợ thu nhập lãi thuần tại những ngân hàng có vị thế tốt nhất để tận dụng. Đó là luận điểm tích cực cốt lõi mà các công ty chứng khoán trong nước dựng lên quanh Thông Tư 25 khi các điều khoản được xác nhận.
Tác động lan tỏa vượt ra ngoài nhóm ngân hàng. Các doanh nghiệp bất động sản và xây dựng vốn dựa vào tín dụng ngân hàng trung và dài hạn cũng hưởng lợi gián tiếp, bởi trần 40% cao hơn giúp ngân hàng dễ tài trợ dự án của họ hơn. Nhà đầu tư theo dõi chu kỳ tín dụng Việt Nam vì thế nên xem quy định này là một trong nhiều yếu tố đầu vào, bên cạnh hạn mức tăng trưởng tín dụng và lãi suất điều hành.
Một lời nhắc về kỷ luật đầu tư: một thay đổi quy định không bảo đảm lợi nhuận cao hơn. Tác động sẽ hiện ra dần trong sổ sách cho vay và biên lãi từng quý, chứ không phải sau một đêm. Nhà đầu tư muốn đo lường hiệu ứng nên theo dõi tỷ lệ vốn ngắn hạn và LDR thực tế của từng ngân hàng qua các quý thay vì giao dịch theo tiêu đề. Để hiểu rộng hơn về cách các thước đo định giá có thể gây hiểu lầm, xem bài giải thích của chúng tôi về vốn hóa thị trường như một thước đo năm 2026.
Doanh nghiệp và người vay nên kỳ vọng điều gì?
Với các doanh nghiệp đi vay, kỳ vọng thực tế là tiếp cận vốn vay dài hạn dễ hơn và, theo thời gian, lãi suất ổn định hơn. Các chủ đầu tư hạ tầng, nhà sản xuất tài trợ nhà máy mới và doanh nghiệp bất động sản là nhóm hưởng lợi tự nhiên vì dự án của họ cần vốn nhiều năm mà ngân hàng nay có thể cung cấp dễ hơn theo Thông Tư 25. Doanh nghiệp nhỏ và vừa có thể cảm nhận tác động gián tiếp khi các ngân hàng cạnh tranh nhau để giành khách vay tốt.
Dù vậy, người vay nên tiết chế kỳ vọng. Giới phân tích tại 24H Money mô tả thay đổi này là sự nới nhẹ dòng tiền chứ không phải làn sóng tín dụng giá rẻ. Ngân hàng vẫn áp dụng chuẩn tín dụng riêng, và một bảng cân đối lành mạnh, báo cáo tài chính minh bạch cùng dữ liệu kiểm chứng được sẽ vẫn quan trọng như trước khi đàm phán điều khoản. Quy định mở rộng cánh cửa nhưng không loại bỏ sự thẩm định của bên cho vay.
Rủi ro và giới hạn của Thông Tư 25 là gì?
Nới lỏng luôn đi kèm đánh đổi. Cho phép ngân hàng tài trợ nhiều khoản vay dài hạn hơn từ tiền gửi ngắn hạn làm tăng rủi ro lệch kỳ hạn, chính là rủi ro mà trần cũ 30% được thiết kế để kiềm chế. Nếu tiền gửi rời hệ thống nhanh, các ngân hàng hoạt động sát trần 40% mới theo Thông Tư 25 sẽ đối mặt với thanh khoản căng hơn trước, đúng kịch bản mà đợt siết trước đây cố tránh.
Phân tích trong nước từ 24H Money lưu ý rằng quy định chỉ hích nhẹ dòng tiền chứ không mở toang van tín dụng, nên các ngành kỳ vọng một cú bật tín dụng lớn như bất động sản và xây dựng có thể chỉ thấy mức cải thiện khiêm tốn hơn so với tiêu đề. Theo cách hiểu đó, quy định cải thiện nguồn cung vốn ở biên nhưng tự nó không giải quyết được cầu yếu hay rủi ro ở cấp dự án.
Còn có rủi ro thực thi. Vì văn bản cho phép Thống đốc NHNN điều chỉnh tỷ lệ tiền gửi Kho bạc trong từng thời kỳ, mức hưởng lợi chính xác có thể thay đổi theo thời gian. Ngân hàng và nhà đầu tư cần theo dõi hướng dẫn của NHNN thay vì cho rằng các thiết lập ban đầu là vĩnh viễn. Tóm lại, Thông Tư 25 mang tính hỗ trợ, nhưng là một công cụ được hiệu chỉnh mà cơ quan quản lý có thể tinh chỉnh lại bất cứ khi nào điều kiện thay đổi.
Thông Tư 25 làm thay đổi nhu cầu dữ liệu tài chính ra sao?
Những quy định như thế này vận hành dựa trên các con số thay đổi mỗi quý: tỷ lệ vốn ngắn hạn của từng ngân hàng, LDR, số dư tiền gửi Kho bạc và cơ cấu cho vay theo kỳ hạn. Để đánh giá ai thực sự hưởng lợi từ Thông Tư 25, giới phân tích cần dữ liệu sạch, kịp thời và chuẩn hóa về tất cả các chỉ số này trên mọi ngân hàng niêm yết, chứ không chỉ là bình luận tiêu đề vào ngày quy định được công bố.
Đây là lúc dữ liệu tài chính có cấu trúc trở nên quan trọng. Dịch vụ Company Intelligence Service của DataCore tổng hợp dữ liệu doanh nghiệp và tài chính chuẩn hóa về các công ty niêm yết Việt Nam, giúp giới phân tích theo dõi cách ngân hàng phản ứng theo thời gian. Kết hợp điều đó với thực hành chọn nhà cung cấp có kỷ luật, như trình bày trong hướng dẫn về 5 câu hỏi phải hỏi nhà cung cấp dữ liệu tài chính của bạn, sẽ giúp các đội xây một bức tranh đáng tin cậy và có thể kiểm toán về bối cảnh mới.
Bối cảnh rộng hơn cũng quan trọng. Việt Nam đang đào sâu thị trường vốn, từ việc được nâng hạng lên thị trường mới nổi FTSE đến hạ tầng thị trường mới như sàn giao dịch carbon quốc gia, và các tín hiệu về sức khỏe ngành như phân tích rủi ro tín dụng ngân hàng Việt Nam nửa đầu 2026. Thông Tư 25 nằm trong nỗ lực rộng lớn hơn nhằm dẫn vốn nhiều hơn, hiệu quả hơn vào nền kinh tế thực, và mỗi bước đi đều làm tăng giá trị của dữ liệu tài chính đáng tin cậy.
Câu hỏi thường gặp
Thông Tư 25/2026 có hiệu lực khi nào?
Thông Tư 25 được Ngân hàng Nhà nước Việt Nam ký ngày 22/6/2026 và có hiệu lực từ ngày 01/7/2026. Từ ngày đó, trần vốn ngắn hạn 40% cao hơn và cách tính LDR cập nhật bắt đầu được áp dụng.
Thay đổi chính trong Thông Tư 25 là gì?
Thay đổi lớn nhất là nâng trần tỷ lệ vốn ngắn hạn dùng cho vay trung và dài hạn từ 30% lên 40%, cùng với cách tính tiền gửi Kho bạc Nhà nước trong tỷ lệ dư nợ cho vay trên tổng tiền gửi dễ thở hơn.
Ngân hàng nào hưởng lợi nhiều nhất?
Các ngân hàng quốc doanh Vietcombank (VCB), BIDV (BID) và VietinBank (CTG) được xem là hưởng lợi nhiều nhất vì nắm giữ lượng lớn tiền gửi Kho bạc. Các ngân hàng tư nhân gần trần cũ như MBBank, VPBank, Techcombank và VIB cũng có thêm dư địa cho vay.
Thông Tư 25 có thay đổi lãi suất không?
Không. Thông Tư 25 không thay đổi lãi suất điều hành một cách trực tiếp. Bằng cách nới các tỷ lệ thanh khoản, nó nhằm giảm áp lực tăng lên lãi suất huy động và cho vay, nhưng NHNN quyết định lãi suất điều hành qua các quyết định riêng.
Thông Tư 25 thay thế những văn bản nào?
Thông Tư 25 sửa đổi Thông tư 22/2019/TT-NHNN và bãi bỏ Thông tư 08/2020/TT-NHNN cùng Thông tư 08/2026/TT-NHNN, gom cách tính các tỷ lệ an toàn này vào một quy định cập nhật duy nhất.
Đây có phải là thay đổi vĩnh viễn không?
Trần 40% được quy định trong văn bản, nhưng Thống đốc NHNN có thể điều chỉnh tỷ lệ tiền gửi Kho bạc trong từng thời kỳ. Ngân hàng và nhà đầu tư nên chờ hướng dẫn tiếp theo của NHNN thay vì cho rằng mọi tham số là cố định mãi mãi.
Kết luận: Thông Tư 25 là một điều chỉnh có mục tiêu, ưu tiên tăng trưởng đối với quy định thanh khoản ngân hàng Việt Nam. Nó sẽ không làm thay đổi ngành sau một đêm, nhưng nghiêng sân chơi về phía các ngân hàng có nền tiền gửi mạnh và quan hệ Kho bạc tốt. Với nhà đầu tư và giới phân tích, việc thực tế bây giờ là đo lường tác động theo từng ngân hàng, từng quý, bằng dữ liệu tài chính đáng tin cậy thay vì theo tiêu đề.
Nguồn tham khảo
- LuatVietnam: "Thông tư 25/2026/TT-NHNN: Sửa đổi Thông tư 22/2019/TT-NHNN về an toàn ngân hàng", tháng 6/2026: luatvietnam.vn
- Cổng Thông tin Công báo Chính phủ: toàn văn Thông tư 25/2026/TT-NHNN: congbao.chinhphu.vn
- Tin Nhanh Chứng Khoán: "Thông tư 25: Thêm dư địa cho ngân hàng, giảm áp lực lãi suất", tháng 6/2026: tinnhanhchungkhoan.vn
- CafeF: "Nhiều cổ phiếu được hưởng lợi từ quy định mới của ngành ngân hàng", tháng 6/2026: cafef.vn
- 24H Money: "Thông tư 25 chỉ nới nhẹ dòng tiền: Bất động sản và xây dựng liệu có đủ lực bật lên?", tháng 6/2026: 24hmoney.vn
